Hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số - chuyển đổi xanh tại Vietnam Foodexpo 2025
Thứ Hai, 01/12/2025
Tại Triển lãm quốc tế công nghiệp thực phẩm Việt Nam - Vietnam Foodexpo diễn ra từ ngày 12 đến 15 tháng 11 năm 2025 tại Trung tâm Hội chợ và Triển lãm Sài Gòn (SECC), TP. Hồ Chí Minh, Trung tâm Hỗ trợ xúc tiến thương mại và đầu tư (Cục Xúc tiến thương mại) đã tổ chức gian hàng chuyển đổi số, chuyển đổi xanh (Digital and Green Transformation Zone). Gian hàng có sự tham gia của các doanh nghiệp năng động trong và ngoài nước trong lĩnh vực thương mại điện tử như Alibaba, Arobid, Hi1.
Hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số – chuyển đổi xanh tại Vietnam Foodexpo 2025 gắn liền với việc triển khai hiệu quả các hiệp định thương mại tự do (FTA) mà Việt Nam tham gia, tiêu biểu như Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam – EU, Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương và Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực. Các FTA thế hệ mới không chỉ mang lại ưu đãi thuế quan mà còn đặt ra những tiêu chuẩn ngày càng cao về môi trường, phát triển bền vững, minh bạch thông tin và trách nhiệm xã hội trong chuỗi cung ứng.
Nội dung hoạt động trọng tâm của gian hàng là tập trung giới thiệu các giải pháp công nghệ 4.0, AI, thương mại điện tử cho ngành thực phẩm và đồ uống, từ chế biến, bảo quản đến quản lý, giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu quả, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế và đẩy mạnh thương mại điện tử (e-commerce), kết nối nhà mua hàng quốc tế, tạo nền tảng cho thực phẩm Việt vươn xa, với mục tiêu nâng tầm giá trị và sức cạnh tranh.
Các điểm chính về khu gian hàng gồm các giải pháp xúc tiến thương mại trên nền tảng số, ứng dụng các nền tảng thương mại điện tử hỗ trợ doanh nghiệp đẩy mạnh bán hàng online, kết nối trực tiếp với các sàn thương mại quốc tế, tư vấn chuyển đổi xanh. Bên cạnh đó, tại gian hàng đã tổ chức các buổi gặp gỡ 1-1 giữa doanh nghiệp Việt Nam với các đối tác cung ứng công nghệ số, hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực thực phẩm phát triển năng động hơn ở thị trường trong nước và nước ngoài.
Khu gian hàng chuyển đổi số, chuyển đổi xanh tại Vietnam Foodexpo đã chứng tỏ là nơi quy tụ các giải pháp thương mại điện tử, tư vấn chuyển đổi xanh, là cầu nối giúp doanh nghiệp thực phẩm Việt Nam hội nhập, phát triển bền vững và vươn tầm quốc tế.
Các thị trường FTA lớn của Việt Nam (EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, Canada, Australia, Anh…) đang siết chặt đồng thời 3 nhóm yêu cầu: An toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc (truy xuất đầy đủ từ vùng nguyên liệu – chế biến – logistics, minh bạch dữ liệu, hạn chế gian lận thương mại); Phát triển bền vững – xanh hóa (giảm phát thải carbon, sản xuất thân thiện môi trường, bao bì tái chế, kinh tế tuần hoàn); Số hóa quản lý và thương mại (hồ sơ điện tử, chứng nhận số, kết nối chuỗi cung ứng và hải quan số).
Chuyển đổi số và chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn, mà là điều kiện bắt buộc để duy trì và mở rộng xuất khẩu thực phẩm sang thị trường FTA.
Chuyển đổi số trong ngành thực phẩm phục vụ xuất khẩu sang các thị trường FTA đòi hỏi doanh nghiệp cần số hóa chuỗi giá trị thực phẩm (Farm → Factory → Export). Các vùng nguyên liệu chú trọng ứng dụng IoT, GPS, nhật ký điện tử trong canh tác, sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, thu hoạch; Đáp ứng các chuẩn GlobalGAP, VietGAP, Organic EU trong sản xuất, chế biến; có hệ thống ERP, MES để quản lý nguyên liệu đầu vào, kiểm soát chất lượng (HACCP, ISO 22000), giảm lỗi, giảm hao hụt.
Về logistics phục vụ xuất khẩu, doanh nghiệp cần số hoá hồ sơ lô hàng, áp dung chứng nhận xuất xử (C/O điện tử), theo dõi vận chuyển hàng hoá theo thời gian thực. Nếu đưa được những ứng dụng này vào thực tiễn hoạt động, doanh nghiệp có thể giảm chi phí, tăng độ tin cậy đối với khách hàng nhập khẩu và đáp ứng yêu cầu của các thị trường FTA nhanh hơn.
Truy xuất nguồn gốc số là “giấy thông hành” vào thị trường FTA cho doanh nghiệp. Những công nghệ cần áp dụng gồm QR code, Blockchain, nền tảng truy xuất quốc gia; kết nối dữ liệu với hải quan, nhà nhập khẩu, cơ quan kiểm soát nước ngoài. Nhiều thị trường FTA như EU, Nhật Bản, Canada ưu tiên sản phẩm có dữ liệu truy xuất minh bạch, kiểm tra nhanh, giảm nguy cơ bị cảnh báo, trả hàng…
Chuyển đổi xanh trong ngành thực phẩm xuất khẩu đặt ra yêu cầu đối với doanh nghiệp cần xanh hóa sản xuất – đáp ứng “luật chơi mới” thông qua giảm phát thải và tiêu hao tài nguyên bằng tiết kiệm năng lượng, nước, sử dụng năng lượng tái tạo (điện mặt trời áp mái), tối ưu quy trình chế biến; ứng dụng kinh tế tuần hoàn từ tận dụng phụ phẩm (vỏ trái cây, bã nông sản), giảm rác thải thực phẩm, tái chế bao bì, phù hợp với EU Green Deal và các tiêu chuẩn ESG trong CPTPP, UKVFTA.
Bao bì xanh là yêu cầu bắt buộc của nhiều FTA. Bao bì dễ tái chế, ít nhựa, có thông tin môi trường, gắn nhãn Carbon footprint, Sustainability claim (đúng – đủ – có bằng chứng). Doanh nghiệp không đáp ứng có nguy cơ bị loại khỏi chuỗi phân phối hoặc mất hợp đồng dài hạn.
Ứng dụng công nghệ số để kết hợp chuyển đổi số và xanh gồm việc đưa các công nghệ đo lường và báo cáo phát thải vào quy trình quản lý của doanh nghiệp. Những phần mềm doanh nghiệp có thể xem xét áp dụng như phần mềm tính toán dấu chân carbon (carbon footprint), phần mềm báo cáo ESG để phục vụ đàm phán với nhà nhập khẩu EU, Nhật, tiếp cận tài chính xanh…
Thương mại điện tử B2B xuyên biên giới với các nền tảng B2B marketplace, kết nối trực tiếp nhà nhập khẩu FTA kết hợp hồ sơ số sản phẩm, chứng nhận điện tử, truy xuất nguồn gốc đã và đang giúp doanh nghiệp giảm phụ thuộc trung gian, tăng giá trị gia tăng.
Vai trò của Nhà nước trong thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh là cần hoàn thiện hạ tầng số và tiêu chuẩn, gồm nền tảng truy xuất nguồn gốc quốc gia, chuẩn dữ liệu dùng chung cho xuất khẩu thực phẩm, kết nối với hệ thống của các thị trường FTA; hỗ trợ doanh nghiệp một số khâu trong đăng ký chứng nhận quốc tế, ứng dụng các phần mềm quản lý liên quan, đào tạo doanh nghiệp chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, tuân thủ FTA.
Chuyển đổi số là công cụ, chuyển đổi xanh là mục tiêu, còn FTA là “cánh cửa thị trường”. Ngành thực phẩm Việt Nam chỉ có thể duy trì và mở rộng xuất khẩu sang các thị trường FTA nếu số hóa toàn diện chuỗi giá trị; xanh hóa sản xuất và logistics; ứng dụng công nghệ số để chứng minh sự tuân thủ. Doanh nghiệp đi trước trong chuyển đổi số – xanh sẽ chiếm lợi thế dài hạn, không chỉ về xuất khẩu mà cả thương hiệu quốc gia.
Nguồn: Cục Xúc tiến thương mại
