1. Quy định chung đối thực phẩm và nông sản
Thực phẩm và nông sản nhập khẩu vào Canada chịu sự điều chỉnh của Luật Thực phẩm và Dược phẩm (FDA); Quy định về Thực phẩm và Dược phẩm (FDR); Luật về thực phẩm an toàn cho người Canada (SFCA), Quy định về thực phẩm an toàn cho người Canada (SFCR) áp dụng cho tất cả thực phẩm nhập khẩu, sản xuất và buôn bán nội địa có mục đích thương mại. Cả Bộ y tế Canada và Cơ quan kiểm tra thực phẩm Canada (CFIA) đều có trách nhiệm kiểm soát các vấn đề liên quan đến ghi nhãn thực phẩm.
Bộ Y tế Canada ban hành các quy định và tiêu chuẩn liên quan đến sức khoẻ, an toàn và chất lượng dinh dưỡng thực phẩm.
Cơ quan kiểm tra thực phẩm Canada ban hành quy định liên quan đến ghi nhãn, quảng cáo, tiêu chuẩn nhận dạng sản phẩm và thực thi các quy định về ghi nhãn; cơ quan này cũng ban hành hướng dẫn về quy trình nhập khẩu thực phẩm vì mục đích thương mại và thực thi các hiệp định quốc tế liên quan đến sản phẩm F&B. Một số nội dung quan trọng liên quan đến ghi nhãn sản phẩm đóng gói là:
1. Nhãn ghi song ngữ Anh-Pháp;
2. Tên sản phẩm;
3. Khối lượng sản phẩm;
4. Tên nhà sản xuất/nhập khẩu và địa chỉ;
5. Danh mục nguyên liệu, bao gồm cả thông tin về phẩm màu, các chất gây dị ứng hoặc chứa gluten;
6. Bảng dinh dưỡng (% theo ngày và cả các thông tin về hàm lượng muối, đường và chất béo bão hoà);
7. Ngày hết hạn và hướng dẫn bảo quản.
Các quy định về việc ghi nhãn được ban hành từ 12/2016 và chính thức có đầy đủ hiệu lực bắt buộc từ 12/2022. Việc không tuân thủ ghi nhãn sẽ chịu phạt theo quy định tại Hình phạt tiền hành chính với sản phẩm nông nghiệp và thực phẩm.
Ngoài ra, Canada không cho sử dụng một số phụ gia thực phẩm công bố rõ trong Luật FDA. FDA cũng quy định quy trình sản xuất, đóng gói, bảo quản và kiểm định các sản phẩm F&B và các quy định đăng ký đối với nhà nhập khẩu vào Canada. Quy trình thẩm định và lấy mẫu sản phẩm được quy định trong Luật thành lập Cơ quan kiểm tra thực phẩm Canada.
Bộ Các vấn đề toàn cầu và Cơ quan dịch vụ biên giới Canada cùng thực thi Luật cấp phép xuất nhập khẩu (EIPA), áp dụng thuế hạn ngạch và kiểm soát nhập khẩu một số sản phẩm nông nghiệp.
Bộ môi trường Canada kiểm soát xuất nhập khẩu và trung chuyển các cây trồng thú vật nêu trong công ước CITES. Cơ quan đo lường Canada xây dựng tiêu chuẩn cho các sản phẩm theo Luật Đo lường Canada.
Ở cấp độ tỉnh bang, mỗi tỉnh bang có thể có thêm quy định bổ sung đối với thực phẩm, chủ yếu liên quan đến vệ sinh dịch tễ, bao bì và ngôn ngữ, phân phối và bán lẻ. Gần đây, các tỉnh bang cũng có thêm quy định về yêu cầu tái chế.
Nhằm loại bỏ hoàn toàn rác thải nhựa vào năm 2030 và tiến tới nền kinh tế tuần hoàn trong công nghiệp nhựa, Chính phủ Canada đã xây dựng các quy chuẩn ghi nhãn mới liên quan đến dấu hiệu “có thể tái chế” trên sản phẩm và các quy định về ghi nhãn đối với sản phẩm nhựa có thể tự huỷ. Sau khi có quy chuẩn này, Canada chắc chắn sẽ đưa ra các hướng dẫn cụ thể về việc cấm nhập khẩu các sản phẩm có bao bì bằng nhựa không mang biểu tượng tái chế. Mặc dù chưa có quy định bắt buộc về việc ghi nhãn bao bì nhựa mang biểu tượng tái chế, hiện nay, các doanh nghiệp thực phẩm chế biến Canada đã bắt đầu ráo riết thiết kế và tìm nhà cung cấp các loại bao bì thực phẩm bằng nhựa có khả năng tái chế. Dự kiến, các yêu cầu mới đối với bao bì sản phẩm nhựa sẽ tập trung vào hàm lượng tái chế (ví dụ nhựa resin), phương pháp tái chế xây dựng theo khuyến nghị của các cơ sở tái chế ở Canada. Canada sẽ hạn chế các sản phẩm sử dụng bao bì nhiều lớp (multipackaging) nếu không cần thiết. Các doanh nghiệp bán lẻ khi nhập hàng vào Canada chắc chắn sẽ đặt ra các yêu cầu này với các nhà sản xuất.
Nhìn chung, từng sản phẩm sẽ có thêm quy định riêng về SPS và thủ tục nhập khẩu; các nhà xuất khẩu vì vậy phải làm việc kỹ với các đối tác môi giới và nhập khẩu trước khi xuất hàng.
2. Một số quy định mới ban hành đối với thực phẩm và nông sản trong năm 2025
2.1. Canada sửa đổi Quy định về thực phẩm an toàn cho người Canada (SFCR) liên quan đến trái cây và rau quả tươi:
Chính phủ Canada đã ban hành sửa đổi quy định về trái cây và rau quả tươi vào tháng 10/2025. Những thay đổi này nhằm giảm quy định quá mức về nhãn mác và tiêu chuẩn phân loại bắt buộc đối với hàng dành cho sản xuất, chế biến hoặc bảo quản. Một số quy định phân loại (grade) được chuyển cho cơ quan khác quản lý để tăng tính linh hoạt, hỗ trợ doanh nghiệp thay đổi nhanh theo nhu cầu thị trường.
Điều này có thể giúp nhà xuất khẩu dễ điều chỉnh và đáp ứng yêu cầu nhập khẩu nhanh hơn đối với rau quả tươi và trái cây vào Canada, miễn là vẫn đáp ứng tiêu chuẩn an toàn của SFCR.
2.2. Quy định mới về dán nhãn - quy định FOP
Từ ngày 1 tháng 1 năm 2026, một quy định mới về nhãn dinh dưỡng Front-of-Package (FOP) tại Canada sẽ có hiệu lực.
Điều này có nghĩa là hầu hết các thực phẩm đóng gói sẵn bán tại Canada sẽ phải hiển thị biểu tượng FOP nếu sản phẩm có hàm lượng cao natri, đường và/hoặc chất béo bão hòa. Quy định này phản ánh xu hướng tăng minh bạch thông tin dinh dưỡng cho người tiêu dùng Canada.
Biểu tượng FOP nhằm giúp người tiêu dùng nắm bắt thông tin dinh dưỡng nhanh chóng, khuyến khích lựa chọn thực phẩm lành mạnh bằng cách đánh dấu những dưỡng chất quan ngại về sức khỏe cộng đồng – natri, đường và chất béo bão hòa. Nhờ đó, quy định này hỗ trợ Chiến lược Ăn uống Lành mạnh của Canada (Healthy Eating Strategy), một sáng kiến của chính phủ được triển khai từ năm 2016 nhằm cải thiện sức khỏe dinh dưỡng của người dân Canada bằng cách thúc đẩy thói quen ăn uống lành mạnh và cung cấp môi trường thực phẩm hỗ trợ. Quy định mới cũng đồng bộ với xu hướng toàn cầu về việc áp dụng nhãn FOP rõ ràng hơn.
Hầu hết các thực phẩm đóng gói sẵn tại Canada nằm trong phạm vi điều chỉnh của quy định này. Quy tắc FOP được áp dụng bên cạnh các yêu cầu nhãn mác hiện hành, và doanh nghiệp thực phẩm bắt buộc phải tuân thủ.
Các nhóm sản phẩm bị cấm hoặc miễn trọn:
Sản phẩm bị cấm: Không được phép mang biểu tượng FOP, bao gồm nhưng không giới hạn ở: sữa công thức cho trẻ em và một số thực phẩm y tế đặc thù.
Sản phẩm được miễn trọn: Bao gồm bao bì rất nhỏ với diện tích hiển thị < 15 cm², chất làm ngọt tinh khiết như đường và syrup cây phong, muối, sữa bán trong chai thủy tinh có thể tái sử dụng, và một số định dạng chỉ dành cho vận chuyển hoặc dịch vụ ăn uống.
Sản phẩm được miễn có điều kiện (conditionally exempt): Không cần biểu tượng FOP trừ khi thỏa mãn các điều kiện nhất định. Nhóm này bao gồm thịt và hải sản nguyên liệu đơn, sản phẩm chứa dưới 0,5% cồn, và một số bao bì nhỏ hoặc chuẩn bị tại chỗ. Tuy nhiên, sản phẩm có thể mất quyền miễn nếu không còn đáp ứng tiêu chí Bảng Thông tin Dinh dưỡng (Nutrition Facts Table – NFt) hoặc nếu có các yếu tố kích hoạt khác. Khi điều kiện thay đổi, doanh nghiệp phải đánh giá lại sản phẩm theo ngưỡng mới.
Quy định về cách hiển thị biểu tượng FOP:
Biểu tượng phải nằm trên mặt chính của bao bì (principal display panel – PDP).
Phải tuân theo bảng kích thước và định dạng do Health Canada cung cấp. Kích thước có thể thay đổi theo diện tích PDP, nhưng cần có khoảng đệm tối thiểu xung quanh biểu tượng.
Định dạng ngang thường được sử dụng, nhưng định dạng dọc cũng có thể áp dụng hoặc bắt buộc trong một số bố cục.
Ngôn ngữ: Phải tuân thủ quy tắc song ngữ Canada. Health Canada cung cấp biểu tượng song ngữ, hoặc biểu tượng đơn ngữ tiếng Anh hoặc tiếng Pháp. Doanh nghiệp có thể sử dụng một biểu tượng song ngữ hoặc cả hai biểu tượng đơn ngữ, tùy cách bố trí nhãn tổng thể.
2.3. Quy định mới về SPS
Canada áp dụng tiêu chuẩn kiểm dịch thực vật và kiểm dịch động vật cho các sản phẩm nhất định:
Ví dụ yêu cầu kiểm dịch thực vật đối với một số loại vật liệu cây trồng (như material from grape vines) đã chính thức thực hiện từ 16/4/2025, và đã được cập nhật trên hệ thống Automated Import Reference System (AIRS) – Hệ thống Tham chiếu Nhập khẩu Tự động của Canada.
Điều này nhấn mạnh rằng: các mặt hàng nông sản tươi, cây trồng và sản phẩm liên quan phải đáp ứng các yêu cầu SPS trước khi nhập khẩu, nếu không sẽ bị giữ lại hoặc trả về.
Nguồn: Thương vụ Việt Nam tại Canada
